Een landschap in een landschap

In deze nieuwe column geeft boswachter Mirjam een kijkje achter de schermen van haar dagelijks werkzaamheden. Met haar scherpe observaties, kijk je voortaan anders naar al dat natuurschoon om je heen.

Foto: Mirjam Eikelenboom

Laatst zat ik weer eens op m’n hurken. Dat gebeurt mij vaak. Steeds vaker eigenlijk. Misschien aangestoken door mijn kinderen, wanneer we een mierensnelweg bewonderen. Of samen een slak ontdekken die in alle rust zijn weg vindt tussen gevallen bladeren en takken. Deze keer was ik alleen en kreeg ik natte knieën om paar prachtige bundelmycena in het mos te bewonderen. Terwijl ik zo laag bij de grond zat, zag ik een mini landschap.

Middenin het bos vormden deze paddenstoeltjes op de foto een heel mooi landschap met eigen reliëf. Dieren vinden een plekje en ook hier is sprake van menselijke invloed als ik een blaadje weghaal voor de foto. Het kleine landschap voor mij voldoet aan alle facetten zoals dat wordt omschreven op ons world wide web: 

Landschap is een omgeving voor zover men die met één blik overziet, een grootschalige ruimtelijke eenheid die gekenmerkt wordt door een bepaald uiterlijk en een bepaalde structuur, dynamiek, ontwikkeling en interne samenhang.

Nou ja, mijn minilandschap voldeed aan bijna alle facetten: van grootschaligheid was geen sprake. Dat maakte het voor mij niet minder een landschap. Ik ontdekte dat ik in één blik ontzettend veel matroesjka’s zag: mini landschappen waarin planten en dieren op micro niveau een systeem vormen. Wat de moeite is om voor door knieën te gaan. Of het juist meer dan waard is om omhoog te kijken.

Zoals bij de zomereik: als onderdeel van een boslandschap vormt de boom zelf ook een landschap. Minstens 1000(!) soorten planten, dieren, schimmels en eencelligen vinden op de eik een thuis, voedsel, of ideale plek om zich voort te planten. Een levendig landschap waarin de elementen vrij spel hebben en relaties worden aangegaan. Rupsen van bruine eikenpages eten hun buikje vol aan jonge knoppen. Terwijl de rupsen zelf op het menu van koolmezen staan. Spechten hakken een nestholte waarin uilen en vleermuizen een mooie hangplek vinden. Bladluizen worden door mieren ‘gemolken’ voor honingdauw. Regenwater blijft in holletjes staan, een dode tak die door de wind afbreekt.

Landschappen zijn er overal

Maar hoe vaak gaan we daarvoor op de knieën of kijken we omhoog? Mijn advies is om dat (vaker) te doen. Ik beloof je dat er een landschap voor je opengaat.

Mirjam Boswachter

Mirjam Boswachter

  • Nieuwe natuur onder de rook van Rotterdam

    Mede dankzij de bijzondere steun van onze Beschermers hebben we 15 hectare buitendijks gebied bij Poortugaal kunnen aankopen. Het voormalige Antes-terrein onder de rook van Rotterdam wordt ingericht als natuurgebied.

    Lees verder

    Lees verder
  • Primeur: eerste broedende grote zilverreiger in Utrecht

    Dankzij de inzet van drones is in de provincie Utrecht een broedende grote zilverreiger ontdekt. Deze nieuwe techniek is dit jaar voor het eerst ingezet om broedende purperreigers, blauwe reigers en lepelaars te monitoren in…

    Lees verder

    Lees verder
  • Gezocht: 658 Beschermers

    Voor het eind van het jaar zoeken 658 mensen die de Zuid-Hollandse natuur willen beschermen. Onze drukke provincie heeft meer natuur nodig. Ga jij de uitdaging met ons aan? Word dan vandaag nog Beschermer.

    Lees verder

    Lees verder
  • Natuurcompensatie Maasvlakte II niet uitgevoerd: stap naar rechter

    Veertien jaar na de aanleg van de Tweede Maasvlakte is de noodzakelijke en wettelijk verplichte compensatie voor verloren gegane zeenatuur, nog steeds niet gerealiseerd. Dat is in strijd met de verleende vergunning en daarmee komt…

    Lees verder

    Lees verder