Met aandacht voor de kleinste plantjes was de Bryologische en Lichenologische Werkgroep (BLWG) vorige week aan het werk in de Krimpenerwaard. Onder leiding van onze oud-collega Dick Kerkhof onderzochten en verzamelden de deelnemers mossen aan de Graafkade.

De oude schraallanden en de plekken waar nieuwe natuur wordt ontwikkeld in de Krimpenerwaard vormden het onderzoeksgebied. Hier gingen de deelnemers op zoek naar verschillende soorten mossen. Een nauwkeurig klusje, want om te ontdekken welk mos je voor je hebt, moet je vaak héél goed kijken.

Een lunchblik vol mossen

De BLWG is de Nederlandse vereniging voor mossen- en korstmossenonderzoek. De vereniging organiseert activiteiten waarbij het zoeken en op naam brengen van soorten centraal staat. Ook verzamelt ze verspreidingsgegevens, doet ze onderzoek en geeft ze advies over natuurbeheer en beleid.

Tijdens het onderzoek aan de Graafkade gingen kleine monsters mee voor verdere bestudering. Daarbij kwam ook het lunchblik goed van pas: de boterhammetjes werden snel opgegeten, zodat het blik gebruikt kon worden om mossen mee te nemen!

Verder kijken onder de microscoop

Het herkennen van mossen vraagt veel kennis en geduld. Verschillende soorten lijken sterk op elkaar. Vaak zijn de kenmerken die het verschil maken pas onder de microscoop goed te zien. Het onderzoek gaat dus ook na het veldbezoek verder.

Bijzonder in dit gebied zijn de veenmossen. Veel soorten groeien op natte, zure plekken en maken hun omgeving zelf ook zuurder. Daarmee veranderen ze hun groeiplek en maken die steeds geschikter voor zichzelf. Daarom worden ze ook wel ‘biobouwers’ genoemd.

Een bijzondere vondst

Er is alvast een mooie vondst te melden: het zeldzame trilveenveenmos. Deze soort is een buitenbeentje onder de veenmossen. Waar veel veenmossen juist van zure omstandigheden houden, groeit trilveenveenmos op minder zure plekken met mineralenrijk water.

De vondst is daarom een mooie aanwijzing dat hier geschikte omstandigheden zijn voor bijzondere mossen. Mogelijk speelt opwellend grondwater, dat mineralen uit de diepere bodem meeneemt, daarbij een rol.

Welke andere soorten aan de Graafkade zijn gevonden, delen we later, wanneer de verzamelde mossen verder zijn onderzocht.