Column: Annie (en andere namen)

Herdertasje. Foto Kimbobo - 123rf.com Herdertasje. Foto Kimbobo - 123rf.com
  • Nieuws
  • Column: Annie (en andere namen)
maandag 25 mei 2020

Fred Spreen is boswachter van het Zuid-Hollands Landschap en werkzaam in de regio Kuststreek. Regelmatig laat een van onze boswachters op onze website zijn of haar licht schijnen over de Zuid-Hollandse natuur.

Herdertasje. Foto Kimbobo - 123rf.com Herdertasje. Foto Kimbobo - 123rf.com
Wil je me een keer in het wild spotten? Je maakt de meeste kans in het Staelduinse Bos, Van Dixhoorn Driehoek en op Landgoed Ockenburgh. Of volg me op Twitter: @BoswachterFred
Fred Spreen, Boswachter Zuid-Hollands Landschap

Quizvraag: In welke provincies groeit het herderstasje?
Antwoord: in alle twaalf!

Geïllustreerde Schoolflora voor NederlandHet herderstasje is typisch een plantje dat overal wil groeien. Een eenjarige soort waarbij de zaden onder gunstige omstandigheden heel makkelijk kiemen. Ook in het najaar, maar dan gaan ze de winter in als rozet. In de Flora van Nederland uit 1930 en de Geïllustreerde Schoolflora voor Nederland uit 1934 staan prachtige tekeningen van de kelk, bloem, meeldraden, stamper en hauwtjes.

De geslachtsnaam is Capsella, afgeleid van het Latijnse woord ‘capsula’ dat tasje of doosje betekent. Voluit is het Capsella bursa pastoris. Boeren en herders droegen vroeger tassen die in het Latijn ‘bursa pastoris’ heten. In de Zakflora uit 1918 schrijf je de Nederlandse naam nog met -sch: herderstasche.

Andere namen voor het plantje zijn ook wel tasjeskruid of beursjeskruid. Bij de laatste stellen de zaden die in beursjes zitten het geld voor. Weer een andere benaming is bloedkruid, omdat men de bladeren vroeger gebruikte om bloedingen te stelpen. Deze kennis gaat terug naar de middeleeuwen en zelfs al daarvoor, tussen 1200 en 1300.

Er zijn ook diverse andere namen die verwijzen naar de vorm van de hauwtjes, die lijken op lepels van heel lang geleden: lepelblad, lepeltjeskruid, lepeltjeszaad.
En weer een heel andere, uit Zeeland afkomstige, volksnaam is stronttrekker. Deze naam heeft het te danken aan de laxerende werking van de zaden.

Mij doet het plantje vooral denken aan een andere naam, uit een liedje. De iets ouderen onder ons zullen dit ook nog wel kennen: Annie, hou jij m’n tassie effe vast :-)
Lees ook mijn andere columns

Wil je me een keer in het wild spotten? Je maakt de meeste kans in het Staelduinse Bos, Van Dixhoorn Driehoek en op Landgoed Ockenburgh. Of volg me op Twitter: @BoswachterFred
Fred Spreen, Boswachter Zuid-Hollands Landschap