Eendenkooi Bakkerswaal

Over de eendenkooi

Eendenkooi Bakkerswaal bij Lekkerkerk is met 22 hectare de grootste, nog gebruikte eendenkooi van Nederland. Vroeger werden in eendenkooien wilde eenden gevangen voor consumptie. 90 procent van de eendenkooien in ons land is intussen verdwenen. Het Zuid-Hollands Landschap heeft meerdere eendenkooien in beheer. We willen zo dit stukje cultuurhistorie behouden voor de toekomst. Bovendien vormen de kooien een oase van rust, waarin veel dieren zich thuis voelen. In Bakkerswaal bivakkeren in de winter duizenden eenden. ’s Zomers hoor je veel zang- en bosvogels. We vangen in de kooi nog steeds eenden, maar dan voor onderzoek en het in bedrijf houden van de eendenkooi. Daarna laten we de eenden weer vrij.

Toen en nu

De Bakkerswaal ontstond als doorbraakwiel tijdens de grote Sint-Elisabethsvloed in 1421. Zeven jaar lang lukte het onze voorouders niet om de dijk te dichten. Eb en vloed schuurden zo een diepe put van tientallen meters uit: de Bakkerswaal.

Rond de waterplas staan bomen die honderden jaren oud zijn. Van essen werden destijds bezem- en hamerstelen gemaakt. Van wilgentakken werden schermen en manden gevlochten. Het buitendijkse rietgors leverde riet voor de matten in de kooi en voor boerderijdaken in de polder.
Omdat eendenkooi Bakkerswaal al tientallen jaren wordt beschermd, groeien er zeldzame planten als vogelmelk en echte koekoeksbloem. Het krioelt er van de vogels, van boomkruiper en zwartkop tot groene specht en ijsvogel. Uiteraard vind je in de eendenkooi allerlei soorten eenden, die uit verre streken komen, van Siberië tot Baskenland. ’s Winters overwinteren ze hier in duizendtallen.

Vrijwilligers helpen ons bij het onderhouden van de kooi. Zij zagen wilgen, maaien riet en repareren de rietschermen rond de kooi.

Eendenkooien in Nederland

Wilde eend werd vroeger veel gegeten. Vandaar dat er door de eeuwen heen in Nederland en Vlaanderen tegen de duizend eendenkooien zijn aangelegd, waarin kooikers wilde eenden vingen. Een eendenkooi bestond uit een zoetwaterplas met daaromheen bos. De kooiker lokte de wilde eenden die op het water landden met voer een met netten overspannen vangpijp in. Hij werd daarbij geholpen door tamme lokeenden en een hondje. 

De hoogtijdagen van de eendenkooien liggen intussen ver achter ons. Nog maar 10 procent van de eendenkooien is zichtbaar in het landschap. Het Zuid-Hollands Landschap heeft verschillende eendenkooien in beheer. Doordat de rust in eendenkooien wettelijk is vastgelegd, zijn het belangrijke rust-, broed- en foerageergebieden voor tal van soorten die het zonder de rust en het groen van de kooien nog moeilijker zouden hebben in de provincie Zuid-Holland.

Meer over eendenkooien

Praktische informatie

Let op: de eendenkooi is niet vrij toegankelijk

Eendenkooi Bakkerswaal mag je alleen in onder begeleiding van een gids. Van april tot juli kun je deelnemen aan een van de excursies die het Zuid-Hollands Landschap organiseert. Tijdens de excursie kun je ook het kleine bezoekerscentrum in, naast de entree van de Bakkerswaal.

Wil je hier niet op wachten? Aan de voet van de Lekdijk staat een vogelkijkscherm met een weids uitzicht over de kooiplas. Ten noorden van de Bakkerswaal loopt een vrij toegankelijk wandelpad. Vergeet niet om een verrekijker mee te nemen, zodat je alle vogels goed kunt bekijken.

Geen honden

Honden zijn helaas niet welkom in dit gebied.

Parkeren

Parkeren kan bij Schuwacht 232, 2941 EK, Lekkerkerk. Bij voorkeur langs de dijk parkeren als je van de eenden wilt genieten vanachter het kijkscherm. Op het erf moet de rust zoveel mogelijk bewaard blijven.

Openbaar vervoer

Bus 194 Arriva, bushalte School Schuwacht of Bushalte Café van den Berg. Plan je reis via 9292.nl.

Wandelen

Alleen onder begeleiding van een gids kun je de eendenkooi in.

Horeca in de buurt

Vogels kijken

Genoeg vogels te zien, een verrekijker misstaat zeker niet.

Fietsen

Fietsen langs de Lekdijk (uitzicht op Kinderdijk) en door de polder vanaf Tiend-Weg West via de Kooiweg naar de Lekdijk (bovenaan rechtsaf naar het bezoekerscentrum).

Leuk voor kids

In het kleine bezoekerscentrum De Bakkerswaal staan veel opgezette dieren. Er loopt een vriendelijk kooikershondje los en de wandeling is voor jonge kinderen avontuurlijk vanwege de kooikershutten, de planken over de sloten en vogelkijkschermen.

Bijzonderheden

Aan de overkant ligt Kinderdijk, bereikbaar via het pontveer in Krimpen aan de Lek. Verderop aan de dijk (ca 3 km) ligt natuurgebied De Zaag.

Laarzen

Zeker als het nat is zijn laarzen sterk aan te raden.

Locatie

Schuwacht 232, 2941 EK, Lekkerkerk

  • We kunnen niet zonder natuur

    Met een gezamenlijke oproep in in meerdere landelijke dagbladen roepen 64 organisaties namens miljoenen Nederlanders het kabinet op om te bouwen aan een toekomst waarin ruimte is voor natuur, een gezond klimaat en natuurvriendelijke landbouw en aan de slag te gaan…

    Lees verder

    Lees verder
  • De natuur is een voorwaarde voor een gezonde samenleving

    Hank Bartelink directeur-bestuurder LandschappenNL, is gesprekspartner samen met nog vier directeuren van natuur- en milieuorganisaties bij het gesprek over het stikstofdossier met de heer Remkes op maandag 15 augustus. Aanleiding voor het gesprek is de…

    Lees verder

    Lees verder
  • Omhoog met het veen

    Door het lage grondwaterpeil zakt de bodem in onze veengebieden soms meer dan een centimeter per jaar. Dit vormt een bedreiging voor kwetsbare planten en dieren en leidt tot een hogere C02-uitstoot. Daarom start het…

    Lees verder

    Lees verder
  • Gezocht: Enthousiaste jongeren voor natuurklussen

    Een bijenburcht bouwen, Tiny Forests (minibosjes) onderhouden, groente oogsten en bomen zagen; Tijdens de Nature Impact Days op 26 t/m 28 augustus kunnen jongeren in Zuid-Holland een weekend lang op verschillende locaties klussen doen om kennis te…

    Lees verder

    Lees verder